Kompozyt z włókna szklanego — nie nagle, od dziesięcioleci

Kiedy mówimy klientom, że nasze infokioski są z kompozytu — z włókna szklanego — czasem słyszymy pytanie: „A to jest sprawdzone? To nie jest jakaś nowość?". Odpowiedź jest prosta: włókno szklane jest stosowane od lat 40. XX wieku. Wiatraki, jachty, samochody, okręty wojenne, oczyszczalnie ścieków — wszystko to od dziesięcioleci wykorzystuje ten sam materiał, z którego budujemy nasze kioski. My nie wymyśliliśmy nowego materiału. My jako pierwsi zastosowaliśmy go w infokioskach.

1. Krótka historia kompozytu — 80 lat sprawdzonych zastosowań

Włókno szklane nie pojawiło się wczoraj. Jego historia zaczyna się od wojny, radarów i potrzeby znalezienia materiału, który nie blokuje fal radiowych, nie rdzewieje i jest lżejszy od metalu.

2. Trabant — samochód, którego karoseria przeżyła wszystko

Trabant to najlepszy dowód na to, że kompozyt wygrywa z metalem w długim terminie. Nie dlatego, że NRD miało lepszą technologię — wręcz przeciwnie. Trabant powstał z biedy — brakowało stali, więc inżynierowie sięgnęli po to, co mieli: żywicę fenolową zbrojoną włóknami bawełnianymi (Duroplast).

Efekt? Stalowe Wartburgi, Moskwicze i Fiaty z tej samej epoki dawno zgniły od rdzy. Karoserie Trabantów z lat 60. — po ponad 60 latach — wyglądają często lepiej niż metalowe samochody po 10 latach. Bez rdzy, bez korozji, bez perforacji. Średnia żywotność Trabanta wynosiła 28 lat — w czasach, gdy stalowe auta rzadko dożywały 15.

3. Wiatraki — 400 000 turbin na świecie, każda z łopatami z kompozytu

Jeśli ktoś ma wątpliwości, czy kompozyt z włókna szklanego jest „sprawdzony" — wystarczy wyjechać za miasto i spojrzeć w górę. Łopaty turbin wiatrowych mają typowo 50–80 metrów długości, obracają się z prędkością do 300 km/h na końcówce i muszą wytrzymać 20–25 lat w deszczu, mrozie, upale, gradzie i piorunach — bez konserwacji.

Jedyny materiał, który to spełnia, to kompozyt GRP (glass-reinforced polyester/epoxy). Stal byłaby za ciężka. Aluminium — za słabe na zmęczenie materiału. Drewno — nie wytrzymałoby warunków. Dlatego na świecie pracuje ponad 400 000 turbin wiatrowych — i każda ma łopaty z tego samego materiału, z którego budujemy obudowy naszych infokiosków.

4. Oczyszczalnie ścieków — tam, gdzie stal kapituluje w kilka lat

Oczyszczalnie ścieków to jedno z najbardziej agresywnych środowisk dla metalu na świecie. Gazy ściekowe — siarkowodór, amoniak — w połączeniu z wilgocią i temperaturą tworzą mieszankę, która pożera stal i aluminium w kilka lat. Nie pomaga malowanie, nie pomaga cynkowanie, nie pomaga stal nierdzewna.

Dlatego na oczyszczalniach na całym świecie standardem stały się barierki, pomosty, schody i kratki z kompozytu GRP. W duńskiej oczyszczalni w Aars aluminiowy pomost został wymieniony na kompozytowy z laminatu szklanego — po dziesięciu latach wygląda jak nowy. W amerykańskiej oczyszczalni Choctaw stalowe schody spiralne zostały dosłownie przeżarte przez gazy ściekowe — zastąpiono je kompozytowymi i od tego czasu nie wymagają konserwacji. W Polsce firma Trokotex od blisko 40 lat dostarcza kompozytowe rozwiązania na oczyszczalnie.

Żywotność barierek GRP na oczyszczalniach: 25–30 lat bez konserwacji. Stalowe odpowiedniki wymagają malowania co 2–5 lat i pełnej wymiany co 8–15 lat.

5. Gdzie jeszcze pracuje kompozyt — i dlaczego tego nie widzisz

Kompozyt z włókna szklanego jest wszędzie — tyle że zazwyczaj go nie zauważasz, bo właśnie o to chodzi: ma działać i nie wymagać uwagi.

6. Dlaczego nikt wcześniej nie zrobił infokiosku z kompozytu?

Dobre pytanie. Odpowiedź jest prozaiczna: branża kiosków multimedialnych tradycyjnie wywodziła się z branży metalowej — blacharzy, ślusarzy, firm obróbki CNC. Dla nich naturalnym materiałem była stal, bo to znali, mieli maszyny i dostawców. Nikt nie patrzył na to, z czego buduje się jachty albo wiatraki — bo to „inna branża".

TOSMI powstało z innej tradycji. Jako producent wyrobów z kompozytów — nie z blacharni — od początku widzieliśmy, że technologia laminowania monolitycznych obudów jest idealna dla kiosków: brak spawów, brak korozji, dowolne kształty, niska waga, przepuszczalność dla fal radiowych. To, co w jachtingu i lotnictwie było oczywistością od dekad, w branży kiosków było rewolucją.

Nie wymyśliliśmy nowego materiału. Przenieśliśmy sprawdzoną od 80 lat technologię tam, gdzie była potrzebna — i gdzie nikt wcześniej nie wpadł na to, żeby jej użyć.

7. Co to oznacza dla Ciebie jako klienta?

Kupując kiosk z kompozytu TOSMI, nie kupujesz eksperymentu. Kupujesz materiał, który od 80 lat sprawdza się w warunkach ekstremalnych — na oceanach, w kopalniach, na wiatrakach, w oczyszczalniach ścieków, na okrętach wojennych. Materiał, który chroni kierowców F1 przy zderzeniach z prędkością 300 km/h, ratuje życie żołnierzy w kamizelkach kuloodpornych, pozwala Dreamlinerom latać bez korozji przez dekady i tworzy pistolety, które przetrwają w każdym środowisku.

A na Twoim chodniku, w galerii handlowej, przy bramie fabryki czy na deptaku nadmorskim — warunki są łagodniejsze niż na torze F1 czy na oceanie. Więc jeśli kompozyt wytrzymuje tam — u Ciebie wytrzyma tym bardziej.

8. Źródła i materiały referencyjne

Wszystkie fakty przedstawione w tym artykule opierają się na publicznie dostępnych materiałach branżowych i naukowych: